Όταν η πίστη δεν είναι «όπιο»…

«Ο Θεός είναι η υπέρτατη ιδέα της καλοσύνης και της δικαιοσύνης.» Φιντέλ Κάστρο

Η θρησκευτική πίστη, και ειδικά ο χριστιανισμός, κατά καιρούς έχει χρησιμοποιηθεί από τους εκμεταλλευτές, με σκοπό να αποτελέσει ένα εργαλείο ισχυρής ιδεολογικής καταστολής, σε κάθε αγώνα για δικαιοσύνη, που θα τάραζε την κυριαρχία της πλουτοκρατίας. Η, κατά περιπτώσεις, ένταξη του χριστιανισμού στο σύστημα όμως, δεν αποτελεί την φυσική του θέση, αλλά την ουσιαστική διαστρέβλωσή του, από τις βασικές αρχές και τους οραματισμούς που τον διέπουν. Στο ζήτημα της εξέτασης της χριστιανικής πίστης λοιπόν, οι κομμουνιστές και οι αριστεροί, δεν θα πρέπει να λαμβάνουν ως αποκλειστικά δεδομένα, τις διαστρεβλωμένες και διαβρωμένες μορφές του χριστιανισμού, όπως δυστυχώς γίνεται συνήθως, ούτε να δογματοποιούν τις απόψεις όσων στηρίχθηκαν σε διαστρεβλωμένες μορφές της πίστης, για να καταλήξουν σε συμπεράσματα που εναντιώνονταν στην πίστη.

Σίγουρα, η πίστη και η θρησκεία, μπορεί πράγματι να μετατραπούν σε «όπιο των λαών». Ακόμα και ο χριστιανισμός, στην διαστρεβλωμένη του μορφή, απλώς γεμίζει τους ανθρώπους με ενοχές, και σαν άλλο όπιο, κοιμίζει την αγωνιστικότητα των καταπιεσμένων για την αδικία και την ανισότητα που υφίστανται, τάζοντάς τους, μελλοντικές χαρές σε μια άλλη διάσταση, και αδιαφορώντας για τη σημερινή τους κατάσταση. Ένας τέτοιος χριστιανισμός που έχει μεταλλαχθεί σε «όπιο του λαού», μπορεί να αντιμετωπίζει μοιρολατρικά την καταπίεση των αδυνάτων, μπορεί να καλεί τον πιστό να ασχολείται με τους αδύνατους μόνο στο επίπεδο της φιλανθρωπίας, και να τον αποθαρρύνει από το να ασχοληθεί με τα αίτια που δημιουργούν πράγματι, την αδικία και την ανισότητα.

Δεν είναι «όπιο», η πίστη που οδήγησε τον λαϊκό κλήρο να μάχεται στο πλευρό του ΕΑΜ. Στην φωτογραφία διακρίνεται ο Άρης Βελουχιώτης και ο Παπα-Ανυπόμονος, μαζί με άλλα στελέχη του ΕΛΑΣ, πάνω σε καράβι του ΕΛΑΝ.

Ο χριστιανισμός όμως, στην πραγματική του μορφή, καλλιεργεί το αίσθημα της δικαιοσύνης όχι μόνο για τον μελλοντικό κόσμο, αλλά και γι’ αυτόν, τον «επίγειο», αποθαρρύνει έντονα την συσσώρευση πλούτου, καταδικάζει ξεκάθαρα τα ιδανικά και τις αρχές του καπιταλισμού, ενώ ασκεί σφοδρή κριτική στην πλουτοκρατία. Μάλιστα, ο Καρλ Κάουτσκυ, αναφέρει πως στον πρώιμο χριστιανισμό έχει συναντήσει «ένα φοβερό ταξικό μίσος ενάντια στους πλούσιους», ενώ συνεχίζει: «το ταξικό μίσος, στο σύγχρονο προλεταριάτο, δεν έχει φτάσει το επίπεδο και τις μορφές του μίσους, που υπήρχε την εποχή του Χριστιανισμού.»¹ Ενώ, ο ηγέτης της Κουβανικής σοσιαλιστικής επανάστασης, Φιντέλ Κάστρο, λέει στην αυτοβιογραφία του: «Αν ο λαός με αποκαλεί Χριστιανό, όχι από άποψη θρησκείας, αλλά από τη σκοπιά του κοινωνικού οράματος, διακηρύττω ότι είμαι Χριστιανός .»²

Στην πραγματικότητα, η πίστη που παρακινεί τον αγώνα για κοινωνική δικαιοσύνη (γιατί στην πραγματικότητα, μια τέτοια πίστη είναι ο χριστιανισμός στην παραδοσιακή του μορφή), μπορεί εκτός των άλλων, να αποτελέσει ένα ισχυρό εργαλείο για τον λαό, στον αγώνα του για μια κοινωνία χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, για μια κοινωνία χωρίς πλούσιους και φτωχούς. Ενώ, πιστεύω πως μια τέτοια πίστη μπορεί να συντελέσει στη διαμόρφωση ταξικής συνείδησης, πολύ περισσότερο απ’ όσο μπορεί να το κάνει, οποιαδήποτε οντολογική αντίληψη που απορρίπτει την ύπαρξη του Θεού και εναντιώνεται γενικά στην θρησκευτική πίστη.

1. Καρλ Κάουτσκυ, Η Καταγωγή του Χριστιανισμού, Εκδόσεις Γερ. Αναγνωστίδη, σελ 360-362

2. Fidel Castro; Ignacio Ramonet, (interviewer) (2009). My Life: A Spoken Autobiography. New York: Scribner. ISBN 9781416562337.

Advertisements

Posted on Ιανουαρίου 28, 2012, in Κομμουνισμός και θρησκεία and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink. 2 Σχόλια.

  1. Καλησπέρα σου.
    Θα είχα να πω ότι το μόνο εργαλείο που ο άνθρωπος μπορεί και πρέπει να χρησιμοποιήσει για να είναι ελεύθερος είναι η γνώση.
    Ελευθερία λέει είναι η γνώση της αναγκαιότητας.
    Η άγνοια οδηγεί τον άνθρωπο να γίνεται δέσμιος των παθών του, της ιδεοληψίας του, της φοβίας του…..
    Να το πω πιο απλά μ΄ένα παράδειγμα.
    Ο άνθρωπος προσκυνούσε το ποτάμι προκειμένου να εξασφαλίσει την εύνοιά του, να μην φουσκώνει και του πνίγει τα σπαρτά, τα ζωντανά του, τους δικούς του.
    Έκανε λιτανείες, θυσίαζε ζωντανά, προσκυνούσε. Θεοποίησε τον ποταμό, ήταν δέσμιος του.
    Μόνον όταν παρατήρησε και γνώρισε από που πηγάζει, τι το κάνει και φουσκώνει και κατεβάζει νερά, μόνον όταν γνώρισε μπόρεσε όχι μόνον να απελευθερωθεί από τις καταστροφές του ποταμού, αλλά και να το αξιοποιήσει προς όφελός του.
    Με την γνώση απελευθερώνεται ο άνθρωπος.
    Σκέψου ότι το 1836 στην Βουλή των Λόρδων στην Μ.Βρετανία κάποιος λόρδος Λοντόνερυ, είχε πει:
    «Ο Ελληνικός λαός πρέπει να παραμείνει λαός μικρόψυχος ως οι λαοί του Ινδονιστάν. προκειμένου να είναι ακίνδυνος.»
    Έτσι και τώρα, πρέπει να μάθουμε ποια είναι τα αίτια της σημερινής κρίσης, πια είναι η διέξοδος,τι φταίει και ποιος είναι ο δικός μας δρόμος.

  2. Καλησπέρα φίλε.

    Στην ουσία, δεν διαφωνώ σε όσα λες.

    Απλώς, θα ήθελα να κάνω ένα γενικότερο διευκρινιστικό σχόλιο:

    Η συνειδητή χριστιανική πίστη, η οποία διαφέρει από την ανιμιστική και την μοιρολατρική αντίληψη για τη ζωή, είναι εκ διαμέτρου αντίθετη με το μεσαιωνικό ρητό: «πίστευε και μη ερεύνα». Αντίθετα, δέχεται την αξία της «γνώσης». Όμως, εκτός από τη γνώση, δέχεται και την σημαντικότητα της εμπειρίας. Αυτός που πιστεύει λοιπόν, στην ουσία, δεν μπορεί και δεν έχει το δικαίωμα, να κάνει κάποιον να πιστέψει. Μπορεί όμως, να διακηρύττει την ύπαρξη της εμπειρίας που έχει γευτεί ο ίδιος, να εμφανίζει τις πτυχές της πίστης που έχουν παρεξηγηθεί από τους μεν, ή να επισημαίνει τις στρεβλές και μοιρολατρικές αντιλήψεις που έχουν αναπτυχθεί στους δε.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: