Αρχεία Ιστολογίου

«Κρυφοί χριστιανοί» και «κρυφοί κομμουνιστές»

Ο πάπας Φραγκίσκος, κατά καιρούς, έχει ασκήσει κριτική στο καπιταλιστικό σύστημα της εκμετάλλευσης και στις ακραίες νεοφιλελεύθερες μορφές του. Μάλιστα, κάποιοι, εξαιτίας αυτών των παρεμβάσεων έχουν φτάσει να τον αποκαλούν «μαρξιστή».

Λοιπόν, μιλώντας στην ιταλική εφημερίδα Il Messaggero, ο Φραγκίσκος, αναφερόμενος στην ανάγκη προστασίας των φτωχών, των αρρώστων και όσων έχουν ανάγκη, σημείωσε ότι «οι κομμουνιστές λένε ότι όλα αυτά είναι κομμουνισμός. Σίγουρα, είκοσι αιώνες αργότερα. Έτσι, όταν μιλούν, κάποιος μπορεί να τους πει: μα τότε είσαι χριστιανός».

Σε αυτό που λέει ο Φραγκίσκος, μπορεί να μην έχει άδικο.  Η βάση της αρχέγονης χριστιανικής πίστης είναι και ριζοσπαστική και με σαφή ταξικό προσανατολισμό. Το πρόβλημα, όμως, είναι πως οι περισσότεροι χριστιανοί σήμερα, είναι… αντικομμουνιστές! Όχι μόνο συμβιβάζονται με το σύστημα που γεννά την ανισότητα, την αδικία και την εκμετάλλευση, αλλά πολλές φορές, αγωνίζονται και για την επιβίωσή του!

Ο πάπας Φραγκίσκος λέει ότι οι κομμουνιστές είναι «κρυφοί χριστιανοί». Εμείς λέμε πως αυτοί που δηλώνουν χριστιανοί, θα πρέπει να γίνουν, επιτέλους, «κρυφοί κομμουνιστές»!

Τι τους φοβίζει;

Ο καπιταλισμός έχει πολλές εφεδρείες. Καταφέρνει να κρατά εγκλωβισμένο εντός των τειχών του συστήματος, ένα μεγάλο τμήμα των λαϊκών στρωμάτων. «Κυβερνώσα αριστερά», σοσιαλδημοκράτες, απολιτίκ πολιτικάντηδες, νεοφιλελεύθερους, «ελληνοχριστιανούς«, φασίστες-ναζί: απ’ όλα έχει ο μπαξές.

Τι είναι, όμως, αυτό που πράγματι φοβίζει τους καπιταλιστές; Τι απεχθάνονται όλοι αυτοί; Τι πολεμούν με κάθε μέσο διαστρεβλώνοντας την ιστορία και την επικαιρότητα, κατασκευάζοντας θεωρίες όπως αυτή των «δύο άκρων», στήνοντας συνεχώς νέα αναχώματα, ποινικοποιώντας και καταστέλοντας απεργίες και την δράση του εργατικού-λαϊκού κινήματος;

Η αντικαπιταλιστική προοπτική του σοσιαλισμού και της Λαϊκής Εξουσίας, η προοπτική που συνοψίζεται στην κόκκινη σημαία και στο σφυροδρέπανο, αναστατώνει εφοπλιστές, βιομηχάνους, τραπεζίτες, και όλα τα παράσιτα που αρπάζουν τον πλούτο που δημιουργείται από τον ιδρώτα και το αίμα του λαού.

Ο Κώστας Βάρναλης είχε γράψει: «Άιντε θύμα, άιντε ψώνιο, άιντε σύμβολο αιώνιο / αν ξυπνήσεις μονομιάς θα ‘ρθει ανάποδα ο ντουνιάς.»

Η ανατροπή της καπιταλιστικής βαρβαρότητας, βέβαια, δεν είναι απλό ζήτημα. Απαιτείται αποφασιστικότητα, αταλάντευτος αγώνας και οργάνωση. Οι καπιταλιστές δεν θα παραδώσουν τόσο εύκολα τα μέσα παραγωγής και τον πλούτο που μας αρπάζουν, όμως στην πραγματικότητα, είναι στο χέρι της εργατικής τάξης η αποτίναξη των ζυγών της εκμετάλλευσης.

Το «Μανιφέστο του Κομμουνιστικού Κόμματος» των Μαρξ-Ένγκελς, αναφέρει χαρακτηριστικά: «Ας τρέμουν οι κυρίαρχες τάξεις μπροστά σε μια κομμουνιστική επανάσταση. Οι προλετάριοι δεν έχουν να χάσουν σ’ αυτήν τίποτε άλλο, εκτός από τις αλυσίδες τους. Έχουν να κερδίσουν έναν κόσμο ολόκληρο.»

Καπιταλισμός ή Σοσιαλισμός;

Καπιταλισμός ή Σοσιαλισμός; Ποιο από τα δύο πολιτικο-κοινωνικο-οικονομικά συστήματα είναι καλύτερο; Ποιο από τα δύο να επιλέξουμε;

Θα μπορούσε να γίνει μεγάλος λόγος και ανάλυση για το ποιο σύστημα είναι πιο αποδοτικό και ποιο μπορεί να οδηγήσει πιο μπροστά την ανθρώπινη κοινωνία. Όμως, για το ποιο τελικά πρέπει να επιλέξουμε, τα πράγματα είναι σχετικά απλά. Το αν είσαι υπέρ του καπιταλισμού ή του σοσιαλισμού, είναι καθαρά ταξικό ζήτημα.

Αν είσαι μέλος της εργατικής τάξης και των λαϊκών στρωμάτων, η θέση σου οφείλει να είναι υπέρ του σοσιαλισμού και του κομμουνισμού. Αντίθετα, αν είσαι πλούσιος, έχεις στην ιδιοκτησία σου μέσα παραγωγής και είσαι μέλος της αστικής τάξης, δικαίως είσαι υπέρ του καπιταλισμού.

Οι πλούσιοι που είναι υπέρ του σοσιαλισμού (όταν δεν υποκρίνονται), μπορεί να είναι ιδεαλιστές. Όμως, οι φτωχοί που είναι υπέρ του καπιταλισμού, μάλλον είναι ηλίθιοι.

Στο «δίλημμα» δικτατορία του κεφαλαίου και των μονοπωλίων ή εργατική λαϊκή εξουσία, η τάξη μας θα πρέπει να επιλέξει συνειδητά το δεύτερο.

Όταν η πίστη δεν είναι «όπιο»…

«Ο Θεός είναι η υπέρτατη ιδέα της καλοσύνης και της δικαιοσύνης.» Φιντέλ Κάστρο

Η θρησκευτική πίστη, και ειδικά ο χριστιανισμός, κατά καιρούς έχει χρησιμοποιηθεί από τους εκμεταλλευτές, με σκοπό να αποτελέσει ένα εργαλείο ισχυρής ιδεολογικής καταστολής, σε κάθε αγώνα για δικαιοσύνη, που θα τάραζε την κυριαρχία της πλουτοκρατίας. Η, κατά περιπτώσεις, ένταξη του χριστιανισμού στο σύστημα όμως, δεν αποτελεί την φυσική του θέση, αλλά την ουσιαστική διαστρέβλωσή του, από τις βασικές αρχές και τους οραματισμούς που τον διέπουν. Στο ζήτημα της εξέτασης της χριστιανικής πίστης λοιπόν, οι κομμουνιστές και οι αριστεροί, δεν θα πρέπει να λαμβάνουν ως αποκλειστικά δεδομένα, τις διαστρεβλωμένες και διαβρωμένες μορφές του χριστιανισμού, όπως δυστυχώς γίνεται συνήθως, ούτε να δογματοποιούν τις απόψεις όσων στηρίχθηκαν σε διαστρεβλωμένες μορφές της πίστης, για να καταλήξουν σε συμπεράσματα που εναντιώνονταν στην πίστη.

Σίγουρα, η πίστη και η θρησκεία, μπορεί πράγματι να μετατραπούν σε «όπιο των λαών». Ακόμα και ο χριστιανισμός, στην διαστρεβλωμένη του μορφή, απλώς γεμίζει τους ανθρώπους με ενοχές, και σαν άλλο όπιο, κοιμίζει την αγωνιστικότητα των καταπιεσμένων για την αδικία και την ανισότητα που υφίστανται, τάζοντάς τους, μελλοντικές χαρές σε μια άλλη διάσταση, και αδιαφορώντας για τη σημερινή τους κατάσταση. Ένας τέτοιος χριστιανισμός που έχει μεταλλαχθεί σε «όπιο του λαού», μπορεί να αντιμετωπίζει μοιρολατρικά την καταπίεση των αδυνάτων, μπορεί να καλεί τον πιστό να ασχολείται με τους αδύνατους μόνο στο επίπεδο της φιλανθρωπίας, και να τον αποθαρρύνει από το να ασχοληθεί με τα αίτια που δημιουργούν πράγματι, την αδικία και την ανισότητα.

Δεν είναι «όπιο», η πίστη που οδήγησε τον λαϊκό κλήρο να μάχεται στο πλευρό του ΕΑΜ. Στην φωτογραφία διακρίνεται ο Άρης Βελουχιώτης και ο Παπα-Ανυπόμονος, μαζί με άλλα στελέχη του ΕΛΑΣ, πάνω σε καράβι του ΕΛΑΝ.

Ο χριστιανισμός όμως, στην πραγματική του μορφή, καλλιεργεί το αίσθημα της δικαιοσύνης όχι μόνο για τον μελλοντικό κόσμο, αλλά και γι’ αυτόν, τον «επίγειο», αποθαρρύνει έντονα την συσσώρευση πλούτου, καταδικάζει ξεκάθαρα τα ιδανικά και τις αρχές του καπιταλισμού, ενώ ασκεί σφοδρή κριτική στην πλουτοκρατία. Μάλιστα, ο Καρλ Κάουτσκυ, αναφέρει πως στον πρώιμο χριστιανισμό έχει συναντήσει «ένα φοβερό ταξικό μίσος ενάντια στους πλούσιους», ενώ συνεχίζει: «το ταξικό μίσος, στο σύγχρονο προλεταριάτο, δεν έχει φτάσει το επίπεδο και τις μορφές του μίσους, που υπήρχε την εποχή του Χριστιανισμού.»¹ Ενώ, ο ηγέτης της Κουβανικής σοσιαλιστικής επανάστασης, Φιντέλ Κάστρο, λέει στην αυτοβιογραφία του: «Αν ο λαός με αποκαλεί Χριστιανό, όχι από άποψη θρησκείας, αλλά από τη σκοπιά του κοινωνικού οράματος, διακηρύττω ότι είμαι Χριστιανός .»²

Στην πραγματικότητα, η πίστη που παρακινεί τον αγώνα για κοινωνική δικαιοσύνη (γιατί στην πραγματικότητα, μια τέτοια πίστη είναι ο χριστιανισμός στην παραδοσιακή του μορφή), μπορεί εκτός των άλλων, να αποτελέσει ένα ισχυρό εργαλείο για τον λαό, στον αγώνα του για μια κοινωνία χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, για μια κοινωνία χωρίς πλούσιους και φτωχούς. Ενώ, πιστεύω πως μια τέτοια πίστη μπορεί να συντελέσει στη διαμόρφωση ταξικής συνείδησης, πολύ περισσότερο απ’ όσο μπορεί να το κάνει, οποιαδήποτε οντολογική αντίληψη που απορρίπτει την ύπαρξη του Θεού και εναντιώνεται γενικά στην θρησκευτική πίστη.

1. Καρλ Κάουτσκυ, Η Καταγωγή του Χριστιανισμού, Εκδόσεις Γερ. Αναγνωστίδη, σελ 360-362

2. Fidel Castro; Ignacio Ramonet, (interviewer) (2009). My Life: A Spoken Autobiography. New York: Scribner. ISBN 9781416562337.